Blog FOSS by Lê Trung Nghĩa

https://letrungnghia.mangvn.org

CC tại Hội nghị thượng đỉnh về Tác động của AI: Các biện pháp can thiệp cốt lõi vì lợi ích công cộng

CC tại Hội nghị thượng đỉnh về Tác động của AI: Các biện pháp can thiệp cốt lõi vì lợi ích công cộng

CC at the AI Impact Summit: Core Interventions for the Public Interest

Posted 06 February 2026 by Anna Tumadóttir, Rebecca Ross

Theo: https://creativecommons.org/2026/02/06/cc-at-the-ai-impact-summit-2026/

Bài được đưa lên Internet ngày: 06/02/2026

Tháng này, CC sẽ tham dự Hội nghị thượng đỉnh Tác động AI tại Delhi, một cuộc họp quốc tế định hình tương lai của chính sách và thực tiễn AI. Hội nghị thượng đỉnh năm 2026 diễn ra sau Hội nghị thượng đỉnh Hành động AI tại Paris vào tháng 2 năm 2025, nơi CC đã nhấn mạnh một sự thật đơn giản nhưng thiết yếu: nếu không có xã hội dân sự, sẽ không thể có lợi ích công cộng.

Năm ngoái, các bài phát biểu của chúng tôi tập trung vào lý do tại sao sự tham gia của xã hội dân sự lại quan trọng, tầm quan trọng của tính mở trong AI, và nhu cầu về các giải pháp địa phương dựa trên bối cảnh địa phương. Năm nay, chúng tôi hướng đến việc xây dựng trên những nền tảng đó với lập trường rõ ràng và mạnh mẽ hơn về quản trị dữ liệu và chủ quyền dữ liệu như là điều kiện tiên quyết cho tài sản chung thịnh vượng. Cụ thể, chúng tôi muốn thảo luận về việc xây dựng cơ sở hạ tầng quản trị chung mà tập trung vào cách tiếp cận dân chủ và có sự tham gia, với mục tiêu cuối cùng là tái cân bằng quyền lực trong hệ sinh thái.

Tài sản chung (Commons) trong Kỷ nguyên AI

Các tài sản chung không phải là một lý thuyết trừu tượng hay chỉ đơn thuần là một tập hợp các giá trị. Nó hữu hình và được dệt vào cuộc sống hàng ngày. Khi bạn đọc một bài báo không bị khóa sau bức tường trả phí, tham khảo Wikipedia, sử dụng hình ảnh hoặc âm nhạc được cấp phép mở, khám phá các tác phẩm nghệ thuật thuộc phạm vi công cộng trên trực tuyến hoặc dựa vào các công cụ bản đồ mở, bạn đang hưởng lợi từ các tài sản chung.

Ngày nay, tài sản chung ngày càng thể hiện dưới dạng các tập dữ liệu dùng để huấn luyện và định hình các hệ thống AI. Những tập dữ liệu này chứa đựng kiến thức, sự sáng tạo, ngôn ngữ và văn hóa của con người. Nguồn gốc của dữ liệu, người tạo ra và quản lý nó, cũng như bối cảnh mang lại ý nghĩa cho nó đều rất quan trọng. Những câu hỏi này nằm ở trọng tâm của quản trị dữ liệu và chủ quyền dữ liệu.

Đối với các cộng đồng ở khu vực Nam bán cầu, những vấn đề này đặc biệt cấp bách. Quá thường xuyên, kiến thức, ngôn ngữ và biểu hiện văn hóa địa phương bị trích xuất, trừu tượng hóa và tái sử dụng mà không có sự tham gia, công nhận hoặc lợi ích thực sự nào dành cho những người đã tạo ra chúng. Giải quyết tác động của AI mà không đối mặt với sự bất đối xứng về quyền lực, cơ sở hạ tầng và đại diện trong lịch sử và hiện tại có nguy cơ tái tạo lại các mô hình trích xuất cũ dưới các hình thức kỹ thuật mới. Chính vì vậy, chúng tôi định hình đóng góp của mình vào quản trị AI.

Các can thiệp cốt lõi của CC tại Hội nghị thượng đỉnh về tác động của AI

Khi xây dựng lịch trình cho Hội nghị thượng đỉnh Tác động AI tại Delhi, CC tập trung vào một loạt các can thiệp cụ thể—những lĩnh vực mà kinh nghiệm, cơ sở hạ tầng và cộng đồng toàn cầu của chúng tôi cho phép chúng tôi đóng góp một cách đặc biệt vào quản trị AI vì lợi ích công cộng.

Lấp đầy khoảng trống trong cơ sở hạ tầng quản trị chung

Việc khẳng định các tùy chọn ưu tiên để truyền đạt cách thức mà người nắm giữ dữ liệu muốn dữ liệu của họ được sử dụng trong AI về bản chất là một cơ chế quản trị dữ liệu. Quản trị dữ liệu dựa trên một tập hợp các quy tắc được chia sẻ (được thực thi chính thức hoặc không chính thức), cũng như một vốn từ vựng được chia sẻ, cả hai đều yêu cầu một cách tiếp cận tập thể và gắn kết để được triển khai thành công trên quy mô lớn. Với hàng thập kỷ kinh nghiệm phát triển các giấy phép được công nhận toàn cầu, có thể đọc được bằng máy, CC có vị trí độc đáo để giúp chuyển đổi các biểu hiện ý định thành các công cụ quản trị tập thể, có tính tương hợp và có thể hoạt động trên quy mô lớn.

Các cách tiếp cận có sự tham gia và dân chủ đối với quản trị dữ liệu

Quá trình thực hành quản trị dữ liệu thường quan trọng không kém gì các công cụ được sử dụng để thể hiện nó. Các khung cấp phép của CC không xuất hiện từ những cuộc họp kín; chúng được hình thành thông qua các quy trình mở, toàn cầu và có tính thảo luận, liên quan đến người sáng tạo, các tổ chức và các nhà hoạch định chính sách.

Tại Hội nghị thượng đỉnh, CC sẽ thúc đẩy ý tưởng rằng quản trị có sự tham gia không phải là một điều xa xỉ mà là một yêu cầu để đạt được tính hợp pháp—đặc biệt là trong các hệ thống AI ảnh hưởng đến hàng tỷ người. Chúng tôi sẽ khám phá cách CC có thể tiếp tục phát triển các quy trình của mình để trở nên dân chủ và toàn diện hơn khi chúng tôi phát triển các khung hoặc công cụ pháp lý cân bằng nhu cầu của những người chia sẻ và những người tái sử dụng.

Trao quyền đối trọng cho người sáng tạo và cộng đồng

Nhiều hoạt động dữ liệu hiện tại trong AI được thiết kế để mang tính khai thác: thu thập dữ liệu mờ ám, điều khoản dịch vụ đơn phương và khung đồng ý cung cấp rất ít sự lựa chọn có ý nghĩa. Sự can thiệp của CC không phải để ngăn chặn AI, cũng không phải để kiện tụng sự phát triển của nó, mà là để trang bị cho người sáng tạo và cộng đồng nắm giữ dữ liệu các hình thức chủ động hợp pháp và có thể mở rộng.

Bằng cách hỗ trợ các chuẩn mực tập thể, cơ sở hạ tầng dùng chung và thể hiện rõ ràng ý định của người sáng tạo, CC có thể giúp cân bằng lại quyền lực giữa các nhà phát triển AI và các cộng đồng có công việc và kiến thức làm nền tảng cho các hệ thống này. Hình thức đối trọng quyền lực này đặc biệt quan trọng đối với những người sáng tạo, các tổ chức văn hóa và cộng đồng tri thức ở các nước Bán cầu Nam, nơi đòn bẩy pháp lý và kinh tế thường bị hạn chế nhưng đóng góp văn hóa lại vô cùng to lớn.

Sự lựa chọn, quyền tự chủ và sự thịnh vượng của con người

Và làm thế nào để chúng ta giải quyết những vấn đề này trong khi vẫn giữ được tính nhân văn của internet? Làm thế nào để chúng ta duy trì niềm tin vào thông tin? Làm thế nào để chúng ta đảm bảo rằng các rào cản đối với máy móc không tạo ra những trở ngại không đáng có trong việc tiếp cận kiến thức hoặc kìm hãm sự đổi mới và khám phá khoa học? Nói cách khác, làm thế nào để chúng ta xây dựng một hệ sinh thái AI hoạt động vì lợi ích công cộng, được tiêu chuẩn hóa khi có thể và phù hợp với ngữ cảnh khi cần thiết?

Ở cấp độ cơ bản nhất, quản trị dữ liệu là về việc đưa ra quyết định, về sự lựa chọn. Đây là nơi mà CC luôn tồn tại: không phải trong sự phân biệt nhị phân cứng nhắc giữa mở và đóng mà là trong việc tạo điều kiện cho các lựa chọn trao quyền cho những người sáng tạo và cộng đồng mà họ thuộc về, cùng với những cỗ máy mà họ chọn sử dụng.

Chúng tôi chia sẻ quan điểm rằng việc thúc đẩy sự thịnh vượng của con người nên là nguyên tắc bao trùm hướng dẫn quản trị dữ liệu. Chúng tôi cũng tin rằng tài sản chung thịnh vượng là điều kiện tiên quyết cho sự thịnh vượng của con người. Tài sản tri thức chung được cung cấp thông qua Internet có mối liên hệ mật thiết với các tài nguyên được chia sẻ chung trong thế giới vật chất, và cả hai đều đòi hỏi sự chăm sóc, quản lý và trách nhiệm tập thể.

Nếu bạn cùng chia sẻ niềm tin của chúng tôi rằng quản trị AI phải đặt lợi ích công cộng làm trọng tâm, tôn trọng chủ quyền dữ liệu và củng cố chứ không phải làm suy yếu các tài sản chung toàn cầu, chúng tôi mời bạn kết nối với chúng tôi tại Hội nghị thượng đỉnh Tác động của AI. Hãy cùng nhau xây dựng tương lai của sự chia sẻ – mở, công bằng và dựa trên sự thịnh vượng của con người.

Nếu bạn ở Delhi, bạn có thể liên hệ với nhóm CC, do Rebecca RossAnna Tumadóttir đại diện, tại các địa điểm sau:

This month, CC will be represented at the AI Impact Summit in Delhi, an international gathering shaping the future of AI policy and practice. The 2026 Summit follows the AI Action Summit in Paris in February 2025, where CC underscored a simple but essential truth: without civil society, there can be no public interest.

Last year, our interventions focused on why civil society participation matters, the importance of openness in AI, and the need for local solutions grounded in local contexts. This year, we aim to build on those foundations with a clearer, stronger position on data governance and data sovereignty as prerequisites for a thriving commons. Specifically, we want to talk about building shared governance infrastructure that centers on a democratic and participatory approach, with the ultimate goal of rebalancing power in the ecosystem.

The Commons in the Age of AI

The commons is not an abstract theory or merely a set of values. It is tangible and woven into everyday life. When you read an article not locked behind a paywall, consult Wikipedia, use openly licensed images or music, explore public domain artworks online, or rely on open mapping tools, you are benefiting from the commons.

Today, the commons increasingly takes the form of datasets that train and shape AI systems. These datasets embed human knowledge, creativity, language, and culture. Where this data comes from, who created and stewarded it, and the contexts that give it meaning all matter. These questions are at the heart of data governance and data sovereignty.

For communities in the Global South, these issues are especially urgent. Too often, local knowledge, languages, and cultural expression are extracted, abstracted, and redeployed without meaningful agency, recognition, or benefit flowing back to the people who created them. Addressing AI’s impacts without confronting historical and ongoing asymmetries in power, infrastructure, and representation risks reproducing old patterns of extraction in new technical forms. It is with this in mind that we shape our contribution to AI governance.

CC’s Core Interventions at the AI Impact Summit

As we build our schedule for the AI Impact Summit in Delhi, CC is focused on a set of concrete interventions—areas where our experience, infrastructure, and global community position us to make a distinctive contribution to AI governance in the public interest.

Filling Gaps in Shared Governance Infrastructure

Asserting preferences to communicate how data holders wish their data to be used in AI is at its core a data governance mechanism. Data governance relies on a shared set of rules (formally or informally enforced), as well as a shared vocabulary, both of which require a collective and cohesive approach to be successfully implemented at scale. With decades of experience developing globally recognized, machine-readable licenses, CC is uniquely positioned to help translate expressions of intent into collective, interoperable governance tools that can function at scale.

Participatory and Democratic Approaches to Data Governance

The process of practicing data governance is often as important as the tools used to express it. CC’s licensing frameworks did not emerge from closed rooms; they were shaped through open, global, and deliberative processes involving creators, institutions, and policymakers.

At the Summit, CC will advance the idea that participatory governance is not a luxury but a requirement for legitimacy—especially in AI systems that affect billions of people. We will explore how CC can continue to evolve its own processes to be more democratic and inclusive as we develop frameworks or legal tools that balance the needs of those sharing and those reusing.

Enabling Counter-Power for Creators and Communities

Many current data practices in AI are extractive by design: opaque scraping, unilateral terms of service, and consent frameworks that offer little meaningful choice. CC’s intervention is not to block AI, nor to litigate its development, but to equip creators and data-holding communities with legible, scalable forms of agency.

By supporting collective norms, shared infrastructure, and visible expressions of creator intent, CC can help rebalance power between AI developers and the communities whose work and knowledge underpin these systems. This form of counter-power is especially vital for creators, cultural institutions, and knowledge communities in the Global South, where legal and economic leverage is often limited but cultural contribution is immense.

Choice, Agency, and Human Flourishing

And how do we tackle these issues while keeping the internet human? How do we preserve trust in information? How do we ensure that guardrails for machines do not create undue barriers in access to knowledge or stifle innovation and scientific discovery? In other words, how do we build an AI ecosystem that operates in the public interest, that is standardized when possible and contextual when required?

At its most fundamental level, data governance is about making decisions, about choice. This is where CC has always lived: not in blunt binaries of open versus closed but in enabling choices that empower human creators and the communities they belong to, alongside the machines they choose to use.

We share the view that the promotion of human flourishing should be the overarching principle guiding data governance. We also believe that a flourishing commons is a prerequisite for human flourishing. The knowledge commons made available through the internet is deeply interconnected with shared resources in the physical world, and both require care, stewardship, and collective responsibility.

If you share our belief that AI governance must center the public interest, respect data sovereignty, and strengthen rather than diminish the global commons, we invite you to connect with us at the AI Impact Summit. Let’s work together to build the future of sharing—open, equitable, and grounded in human flourishing.

If you’ll be in Delhi, you can connect with the CC team, represented by Rebecca Ross and Anna Tumadóttir, at the following places:

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Tác giả: Nghĩa Lê Trung

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây