Tái khẳng định quyền kiểm soát của cộng đồng đối với những ai sở hữu kiến thức của chúng ta

Reasserting Community Control Over Who Owns Our Knowledge

Theo: https://www.openaccessweek.org/blog/2025/reasserting-community-control-over-who-owns-our-knowledge

Tuần lễ Truy cập Mở Quốc tế khai mạc hôm nay, các cuộc thảo luận quan trọng sẽ diễn ra trên toàn thế giới, khám phá cách các cộng đồng có thể tái khẳng định quyền kiểm soát đối với kiến thức mà họ tạo ra. Chủ đề năm nay là "Ai sở hữu kiến thức của chúng ta?", thách thức chúng ta không chỉ suy ngẫm về việc ai được tiếp cận giáo dục và nghiên cứu mà còn về cách kiến thức được tạo ra và chia sẻ, nguồn gốc của kiến thức, và tiếng nói của ai được công nhận và trân trọng.

Trong thời điểm gián đoạn, sự kiện năm nay mong muốn kết nối cộng đồng chúng ta trong một cuộc trò chuyện chung về tương lai mà chúng ta đang hướng tới, đồng thời bản địa hóa các cuộc thảo luận này để phù hợp với những thách thức cụ thể mà các khu vực khác nhau đang phải đối mặt và các giải pháp phù hợp nhất để giải quyết chúng. Nhìn lướt qua các sự kiện được tổ chức trong tuần, có thể thấy nhiều chủ đề chung: tầm quan trọng của cơ sở hạ tầng nghiên cứu do cộng đồng sở hữu và phi thương mại, phân tích phê phán việc áp dụng AI, thúc đẩy đa dạng thư viện và đa ngôn ngữ, và tiến trình triển khai chính sách nghiên cứu mở, chỉ nêu một vài chủ đề.

Chủ đề năm nay được xây dựng dựa trên hai sự kiện trước đây, tập trung vào chủ đề "Cộng đồng quan trọng hơn Thương mại hóa", khám phá cách tiếp cận nào trong học thuật mở ưu tiên lợi ích tốt nhất của công chúng và cộng đồng học thuật, và cách nào thì không. Những cuộc thảo luận này và các hành động mà chúng thúc đẩy cho thấy vai trò trung tâm của cộng đồng địa phương trong việc thúc đẩy truy cập mở và nghiên cứu mở.

Khi ngày càng nhiều sự kiện của Tuần lễ Truy cập Mở được chuyển sang hình thức trực tuyến hoặc kết hợp, cơ hội cho một cuộc thảo luận toàn cầu sôi nổi hơn bao giờ hết. Chúng tôi hy vọng danh sách các sự kiện được tổ chức tại địa phương dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về các cuộc trò chuyện đang diễn ra trong tuần này và bất kỳ ai cũng có thể tham gia và đóng góp. Như thường lệ, bạn có thể tham gia thảo luận trực tuyến tuần này bằng cách sử dụng hashtag #OAWeek.

Một số sự kiện Tuần lễ Truy cập Mở được tổ chức tại địa phương

Thứ Hai, ngày 20 tháng 10

• Ai sở hữu kiến thức của chúng ta? Tái định nghĩa Xuất bản trong một Thế giới do Học giả Dẫn dắt

• Tái định nghĩa Quyền sở hữu: Xuất bản Học thuật Phi thương mại và Hệ thống Tạp chí Mở tại NCU

• Sở hữu Kiến thức của Chúng ta: Các Con đường Phi thương mại cho Xuất bản Truy cập Mở

• Khả năng tiếp cận khoa học: Vai trò của ngôn ngữ là gì?

• Diễn đàn Nghiên cứu Mở thường niên lần thứ 4 - Trở nên Mở: Xây dựng Năng lực và Hợp tác Cộng đồng tại Thế giới Ả Rập

Thứ Ba, ngày 21 tháng 10

• Ai sở hữu tri thức của chúng ta? Góc nhìn từ Nhà xuất bản Đại học Châu Phi

• Chính trị của tri thức: ai kiểm soát câu chuyện và ai có quyền tiếp cận nó?

• Hội nghị Bàn tròn Giảng dạy: Ai sở hữu tri thức của chúng ta? Tình hình Truy cập Mở trong Khoa học Xã hội và Nhân văn

• Truy cập Công cộng trong Quá trình Chuyển đổi: Bản ghi nhớ Nelson, Cấp phép Liên bang và Tương lai của Học thuật Mở

• Thúc đẩy công bằng trong xuất bản học thuật và Truy cập Mở

• Mở cho Tất cả mọi người: Thúc đẩy Thực hành Truy cập Mở Toàn diện và Bền vững

• Kiến thức là Sức mạnh: Ai Sở hữu, Ai Chia sẻ và Tại sao Thư viện Quan trọng

Thứ Tư, ngày 22 tháng 10

• Hội nghị Quốc tế ІV "Khoa học Mở và Đổi mới tại Ukraine 2025"

• Mở cho AI: Chia sẻ quá mức trong thời đại khan hiếm dữ liệu

• Quyền sở hữu cộng đồng: Mối quan hệ, sự tương hỗ và trách nhiệm

• Thực tiễn Tốt nhất cho các Tạp chí Truy cập Mở Miễn phí tại Mỹ Latinh

• Ai Sở hữu Kiến thức của Chúng ta? Làm thế nào để Duy trì Quyền đối với Nghiên cứu của Bạn

Thứ Năm, ngày 23 tháng 10

• Cách mạng muôn năm! Lấy lại kiến thức

• Chúng ta đã đủ: Truy cập mở thiết thực cho mọi người

• Các tập đoàn dữ liệu, những công ty kiểm soát và độc quyền thông tin của chúng ta

• AI và độc quyền tri thức

• Ai sở hữu tri thức của chúng ta? Từ cơ sở hạ tầng đóng sang cơ sở hạ tầng mở cho đánh giá nghiên cứu và siêu khoa học

• Các dự án Wikimedia trong thư viện, kho lưu trữ và bảo tàng: hợp tác vì Khoa học mở ở Mỹ Latinh

• Trường hợp xuất bản ở trường đại học - Mô hình, sứ mệnh và động lực

Thứ Sáu, ngày 24 tháng 10 trở đi

• Khoa học mở và Khoa học công dân với #semanticClimate: Phần mềm nguồn mở để giải phóng tri thức

• Thảo luận trực tuyến "Chủ quyền biên tập và trí tuệ nhân tạo: Quan điểm từ Mỹ Latinh"

• Kiến thức của chúng tôi: quyền của chúng tôi

• Thúc đẩy Khoa học Mở đa ngôn ngữ trong Khoa học Xã hội và Nhân văn

• Ai sở hữu kiến thức của chúng ta? Độc quyền và hệ sinh thái thương mại trong khoa học

With today’s start to International Open Access Week, important conversations will take place across the world exploring how communities can reassert control over the knowledge they produce. This year’s theme of “Who Owns Our Knowledge?” challenges us to reflect on not only who has access to education and research but on how knowledge is created and shared, where it comes from, and whose voices are recognized and valued.

In a time of disruption, this year’s event seeks both to bring our community together in a common conversation about the future we are working toward and to localize these discussions to the particular challenges different regions face and the solutions best tailored to address them. A quick glance at the events organized during the week highlights many common themes: the importance of community-owned and non-commercial research infrastructure, critical analysis of AI adoption, promoting bibliodiversity and multilingualism, and the progress of open research policy implementation, just to name a few.

This year’s theme builds on two years of past events focused on putting “Community over Commercialization,” exploring which approaches to open scholarship prioritize the best interests of the public and the academic community and which do not. These conversations and the actions they’ve catalyzed demonstrate the central role local communities play in advancing open access and open research.

As more Open Access Week events have moved to online or hybrid formats, there is more opportunity than ever for an active global discussion. We hope the selection of locally organized events below will provide a sense of the conversations happening this week and that anyone can join and contribute to. As always, you can participate in the online discussion this week using the hashtag #OAWeek.

A Selection of Locally Organized Open Access Week Events

Monday, October 20th

• Who owns our knowledge? Rethinking Publishing in a Scholar-Led World

• Rethinking Ownership: Non-Commercial Academic Publishing and Open Journal Systems at NCU

• Owning Our Knowledge: Non-Commercial Pathways for Open Access Publishing

• L’accessibilité à la science : quel rôle pour le langage?

• 4th Annual Forum for Open Research - Becoming Open: Capacity Building and Community Collaboration in the Arab World

Tuesday, October 21st

• Who Owns Our Knowledge? An African University Press Perspective

• The politics of knowledge: who controls the story and who has access to it?

• Teaching Roundtable: Who Owns Our Knowledge? The State of Open Access in the Liberal Arts

• Public Access in Transition: Nelson Memo, Federal Licensing, and the Future of Open Scholarship

• Promoting equity in scholarly publishing and Open Access

• Open for All: Advancing Inclusive and Sustainable Open Access Practices

• Knowledge is Power: Who Owns It, Who Shares It, and Why Libraries Matter

Wednesday, October 22nd

• ІV International Conference "Open Science and Innovation in Ukraine 2025"

• Open to AI: Oversharing in a data hungry time

• Community ownership: Relation, reciprocity and responsibility

• Best Practices for No-Fee OA Journals in Latin America

• Who Owns Our Knowledge? How to Maintain Rights to Your Research

Thursday, October 23rd

• Vive la révolution! Taking our knowledge back

• We Are Enough: Practical Open Access for Everyone

• Data Cartels, the Companies That Control and Monopolize Our Information

• AI and Knowledge Monopoly

• Who Owns our Knowledge? From Closed to Open Infrastructures for Research Assessment and Metascience / Qui contrôle nos connaissances? Des infrastructures fermées aux infrastructures ouvertes pour l'évaluation de la recherche et la métascience

• Proyectos Wikimedia en bibliotecas, archivos y museos: colaboración por la Ciencia Abierta en América Latina

• The Case for University-Based Publishing - Models, Missions, and Momentum

Friday, October 24th & Later

• Open Science and Citizen Science with #semanticClimate: Open-Software for Knowledge Liberation

• Conversatorio virtual "Soberanía editorial e inteligencia artificial. Perspectivas desde Latinoamérica"

• Our knowledge: our rights

• Promoting Multilingual Open Science in the Humanities and Social Sciences

• ¿Quién Posee Nuestro Conocimiento? Monopolios y Ecosistemas Comerciales en la Ciencia

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com