Blog FOSS by Lê Trung Nghĩa

https://letrungnghia.mangvn.org

Kế hoạch S: Chỉ thị Truy cập Mở của châu Âu

Kế hoạch S: Chỉ thị Truy cập Mở của châu Âu
Plan S: A European Open Access Mandate Theo: https://www.openaire.eu/plan-s-a-european-open-access-mandate
Xem thêm: Khoa học mở - Open Science

OpenAIRE chào mừng tuyên bố về ‘Kế hoạch S’ đầy tham vọng, được cOAlition S tung ra, một liên minh 11 tổ chức cấp vốn quốc gia. Đây là bước quan trọng hướng tới môi trường mở và minh bạch cho nghiên cứu, nơi tất cả các dạng kết quả đầu ra nghiên cứu có thể là mở để truy cập, kết nối, làm giàu và lưu trữ. Chúng tôi kỳ vọng sáng kiến này sẽ tăng tốc cho sự chuyển đổi quá độ sang Truy cập Mở và Khoa học Mở, bổ sung cho các nỗ lực hiện hành, với mục đích làm cho tất cả các xuất bản phẩm nghiên cứu được nhà nước cấp vốn thành Truy cập Mở tới năm 2020.
Trong số 10 Nguyên tắc của ‘Kế hoạch S’, chúng tôi đặc biệt chào đón các điều sau:
  1. Tác giả giữ lại bản quyền: Các tác giả giữ lại bản quyền và nên sử dụng các giấy phép mở như giấy phép CC BY (hoặc các giấy phép khác làm thỏa mãn các tiêu chí của Tuyên bố Berlin). Đây là nguyên tắc sống còn để xúc tác cho sử dụng lại thông tin học thuật.
  2. Hỗ trợ cho các hạ tầng hiện hành và trong tương lai: Các hạ tầng đó nên càng mở càng tốt về điều hành và công nghệ.
  3. Thừa nhận tầm quan trọng của các kho: Con đường Truy cập Mở ‘xanh’ (green) đại diện cho cách thức thân thiện về chi phí và bền vững chào các chế tác nghiên cứu truy cập được, tìm kiếm được và tìm ra được.
  4. Giám sát tuân thủ và phạt không tuân thủ: Là sống còn để có khả năng tuân thủ chỉ thị và thấy kết quả đầu ra của nhà cấp vốn đối với các xuất bản phẩm và dữ liệu.
Chúng tôi cũng kỳ vọng tuyên bố ‘Kế hoạch S’ sẽ có tác động lên các yếu tố sau đây của bức tranh truyền thông học thuật:
  1. Tăng cường vai trò của mạng các kho hiện hành. Được hàng trăm trường đại học và cơ sở nghiên cứu khác khắp trên thế giới duy trì, các kho là các khối nhà cơ bản trong bức tranh Truy cập Mở. Các kho được kết nối lẫn nhau là công cụ để phát hiện các phiên bản mở các bài báo phải trả tiền và các thành phần khác của hồ sơ học thuật, nghĩa là tư liệu xám, các báo cáo cũng như hỗ trợ khả năng tái tạo lại thông qua các tạp chí lớp phủ.
  2. Hỗ trợ các mô hình xuất bản linh hoạt, lựa chọn thay thế và có tính cách tân. Kế hoạch S nên không ‘đóng si’ hệ thống hiện hành, thay vào đó làm việc để hỗ trợ xuất bản Truy cập Mở cộng tác sao cho truyền thông học thuật là một phần của bức tranh tri thức phủ rộng hơn bao gồm sự sản xuất, thẩm định/chứng thực, xuất bản, đọc/khai thác/sử dụng và trích dẫn các xuất bản phẩm.
  3. Xây dựng các hạ tầng tin cậy, mở, thế hệ mới. Các hạ tầng để hỗ trợ cho nghiên cứu và tái tạo lại cần được xây dựng trên nguyên tắc mở: tính mở của bản thân hạ tầng đó (mã, các giao diện lập trình ứng dụng - API, các tiến trình, điều hành) và tính mở của các đối tượng số đang được lưu trữ (các xuất bản phẩm, dữ liệu, các phương pháp, các sách phòng thí nghiệm). Chúng nên hỗ trợ các cách thức có tính cách tân tiến hành nghiên cứu (như, các thước đo mở, các bản thảo trước in, rà soát lại ngang hàng mở), và tạo thuận lợi cho các cách thức mới trong đánh giá và ước tính vì lợi ích của các nhà nghiên cứu, các nhà cấp vốn, các nhà quản trị nghiên cứu.
  4. Không lai và không trần APC. OpenAIRE ủng hộ nguyên tắc về trần các APC như thực hành của chúng tôi đã chỉ ra trong thí điểm sau trợ cấp về Truy cập Mở của FP7. Theo lối y hệt này, nguyên tắc là mô hình xuất bản ‘lai’ (hybrid) là không tuân thủ và sẽ không được chào đón.
Đã và đang ủng hộ Chỉ thị Truy cập Mở của EC từ 2009, OpenAIRE là hàng đầu trong việc tham gia vào bức tranh Truy cập Mở và Khoa học Mở. Chúng tôi biết rằng các chi tiết là quan trọng trong thành công của bất kỳ kế hoạch nào, chúng tôi sẽ hỗ trợ triển khai ‘Kế hoạch S’ cả ở mức châu Âu và các quốc gia thành viên.
Các tham chiếu và các tuyên bố thêm về Kế hoạch S: Được cập nhật lần cuối vào ngày 01/04/2019.
OpenAIRE welcomes the announcement of the ambitious ‘Plan S’, launched by cOAlition S, a coalition of 11 national funding organisations. This is an important step towards an open and transparent environment for research, where all kinds of research outputs can be openly accessed, linked, enriched and archived. We expect that this initiative will accelerate the transition to Open Access and Open Science, complementing the existing efforts, with the aim of making all publicly funded research publications Open Access by 2020.
Among the 10 Principles of 'Plan S', we particularly welcome the following:
  1. Author copyright retention: Authors retain copyright and should use open licenses such as the CC-BY license (or other licenses fulfilling the criteria of the Berlin Declaration). This is a crucial principle to enable the reuse of scholarly information.
  2. Support for existing or future infrastructures: These infrastructures should be as open as possible in terms of governance and technology.
  3. Recognition of the importance of repositories: The ‘green’ road to Open Access represents a cost-friendly and sustainable way of offering freely accessible, searchable and findable research artefacts.
  4. Monitor compliance and sanction non-compliance: It is vital to be able to follow up on a mandate and to see funder output in terms of publications and data.
We also expect the announcement of Plan S to have an effect on the following elements of the scholarly communication landscape:
  1. Reinforce the role of the existing network of repositories. Sustained by hundreds of universities and other research institutions worldwide, repositories are an essential building block in the Open Access landscape. Interlinked repositories are an instrument to discover open versions of paywalled articles and other components of the scholarly record, ie. gray literature, reports as well as supporting supporting reproducibility via overlay journals.
  2. Support versatile, alternative and innovative publishing models. Plan S should not ‘seal’ the current system, rather work to support collaborative Open Access publishing so that scholarly communication is part of the broader costed knowledge landscape which includes production, verification/certification, publishing, reading/mining/using and citing of publications.
  3. Build trusted, open, new-generation infrastructures. Infrastructures to support research and reproducibility need to be built on the principle of open: openness of the infrastructure itself (code, APIs, workflows, governance) and the openness of digital objects being stored (publications, data, methods, lab books). They should support innovative ways of conducting research (e.g. open metrics, pre-prints, open peer review), and facilitate new ways of assessment and evaluation for the benefit of researchers, funders, research administrators.
  4. No hybrids and APC caps. OpenAIRE supports the principle of the capping of APCs as our practice has shown in the FP7 OA post-grant pilot. In the same vein, the principle that the ‘hybrid’ model of publishing will not be compliant is welcomed.
Having supported the EC’s Open Access Mandate since 2009, OpenAIRE is at the forefront of the evolving Open Access and the Open Science landscape. As we know that details matter in the success of any plan, we are looking forward to support the implementation of the ‘Plan S’ at both European and member states level.
References and further statements on Plan S:
Last updated on 07 April 2019.
Dịch: Lê Trung Nghĩa
letrungnghia.foss@gmail.com
 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây