Tài liệu thuộc phạm vi công cộng này nằm ở đâu trên thế giới…? Giúp người dùng tham khảo các tổ chức lưu trữ

Thứ sáu - 26/06/2026 06:36
Melies color Voyage dans la lune, by Georges Méliès, Public Domain.
Melies color Voyage dans la lune, by Georges Méliès, Public Domain.

Where in the world is… this public domain material? Helping users refer to host institutions

by Connor Benedict, Brigitte Vézina. Posted 23 February 2024

Theo: https://creativecommons.org/2024/02/23/helping-users-refer-to-host-institutions/

Bài được đưa lên Internet ngày: 23/02/2024

“Sharing Public Domain Collections CC-BY ?!!?” by Brigitte Vézina is a remix of “The Scream” by Edvard Munch (1893), Public Domain, National Museum Oslo. Licensed CC BY 4.0

Hôm nay, Creative Commons công bố các hướng dẫn mới về văn hóa mở: Khuyến khích người dùng trích dẫn các tổ chức khi sử dụng tài liệu thuộc phạm vi công cộng.

Những hướng dẫn này được Nhóm Văn hóa Mở của CC phối hợp với Nhóm Làm việc Nền tảng Văn hóa Mở phát triển để nghiên cứu việc sử dụng CC BY nhằm chỉ định chủ sở hữu các bộ sưu tập thuộc phạm vi công cộng, do Deborah De Angelis và Tomoaki Watanabe cùng các thành viên của Nền tảng Văn hóa Mở dẫn đầu.

Cho dù tổ chức đó là kho lưu trữ khu phố, thư viện quốc gia hay bảo tàng nghệ thuật, các hướng dẫn này đều đưa ra một cách tiếp cận mới mẻ và sáng tạo để khuyến khích người dùng trích dẫn tổ chức khi sử dụng tài liệu thuộc phạm vi công cộng. Dựa trên đề xuất can thiệp xã hội của Nhóm Làm việc, chúng trình bày nhiều ý tưởng thiết kế khác nhau, bắt nguồn từ Mô hình EAST về thay đổi hành vi.

Những hướng dẫn này đang giải quyết vấn đề gì?

Thông thường, các tổ chức muốn được công nhận về vai trò của họ trong việc bảo tồn, phục hồi, số hóa, chia sẻ và nói chung là cung cấp bối cảnh và ý nghĩa cho di sản văn hóa mà họ quản lý. Để đảm bảo người dùng “thừa nhận ghi công” cho họ, nhiều tổ chức chọn giấy phép CC (yêu cầu “ghi công” - attribution) để phát hành các bản sao trung thực của tài liệu thuộc phạm vi công cộng. Đây là một thực hành không tốt. Các bản sao kỹ thuật số của tài liệu thuộc phạm vi công cộng nên được giữ nguyên trong phạm vi công cộng và do đó được chia sẻ theo CC0 hoặc Dấu phạm vi công cộng – PDM (Public Domain Mark).

Là thực tiễn tốt nhất, CC khuyến nghị một khuôn khổ đơn giản để tạo ra sự thay đổi hành vi và khuyến khích các kết quả tích cực thông qua các "tác động nhẹ nhàng". Các hướng dẫn đưa ra một vài ý tưởng thiết kế để các tổ chức cung cấp một "tuyên bố tham khảo" toàn diện, nếu và khi thích hợp.

Các hướng dẫn đề cập đến các câu hỏi chính, bao gồm:

  • Làm thế nào các tổ chức có thể khuyến khích người dùng trích dẫn chúng?

  • Những thông tin nào nên được bao gồm trong một câu trích dẫn?

  • Một lời nhắc nhở sẽ trông như thế nào trong thực tế?

  • Làm thế nào để tổ chức dữ liệu cần thiết để thực hiện những ý tưởng này?

Các hướng dẫn có sẵn trên trang Tài nguyên Văn hóa Mở. Tải xuống hướng dẫn đầy đủ.

Bạn đã sẵn sàng thực hiện một trong những thiết kế này chưa? Bạn có ý kiến gì về cách mở rộng hoặc cải thiện các hướng dẫn này, đặc biệt là về các khía cạnh kỹ thuật? Bạn có muốn giúp phổ biến tài nguyên này bằng các ngôn ngữ khác không?

Today, Creative Commons is releasing new guidelines for open culture: Nudging Users to Reference Institutions when Using Public Domain Materials.

These guidelines have been developed by CC’s Open Culture Team in collaboration with the Open Culture Platform Working Group to investigate use of CC BY to designate holders of public domain collections, led by Deborah De Angelis and Tomoaki Watanabe, and members of the Open Culture Platform.

Whether the institution is a neighborhood archive, a national library, or an art museum, the guidelines offer a fresh and innovative approach to prompting users to reference the institution when using public domain materials. Based on the Working Group’s proposal for a social intervention, they present various design ideas, rooted in the EAST Model for behavioral change.

What problem are these guidelines addressing?

Often, institutions wish to be acknowledged for the role they play preserving, restoring, digitizing, sharing, and overall providing context and meaning for the cultural heritage that they steward. To ensure users “credit” them, many institutions choose CC licenses (which require “attribution”) to release faithful reproductions of public domain material. This is bad practice. Digital reproductions of public domain materials should remain in the public domain and thus be shared under CC0 or PDM.

As a best practice, CC recommends a simple framework to create behavioral change and encourage positive outcomes through “nudges.” The guidelines offer a few design ideas for institutions to provide a comprehensive “reference statement,” if and where appropriate.

The guidelines address key questions, including:

  • How can institutions nudge users to reference them? 

  • What information should be included in a reference statement? 

  • What would a nudge look like in practice? 

  • How to organize the data needed to implement these ideas? 

The guidelines are available on the Open Culture Resources page. Download the complete guidelines.

Are you ready to implement one of these designs? Do you have comments on how to expand or improve these guidelines, especially on the technical aspects? Would you like to help make this resource available in other languages?

Dịch: Lê Trung Nghĩa

letrungnghia.foss@gmail.com

Tác giả: Nghĩa Lê Trung

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Về Blog này

Blog này được chuyển đổi từ http://blog.yahoo.com/letrungnghia trên Yahoo Blog sang sử dụng NukeViet sau khi Yahoo Blog đóng cửa tại Việt Nam ngày 17/01/2013.Kể từ ngày 07/02/2013, thông tin trên Blog được cập nhật tiếp tục trở lại với sự hỗ trợ kỹ thuật và đặt chỗ hosting của nhóm phát triển...

Bài đọc nhiều nhất trong năm
Thăm dò ý kiến

Bạn quan tâm gì nhất ở mã nguồn mở?

Thống kê truy cập
  • Đang truy cập61
  • Máy chủ tìm kiếm14
  • Khách viếng thăm47
  • Hôm nay17,685
  • Tháng hiện tại568,925
  • Tổng lượt truy cập53,180,547
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây